Καρδιομεγαλία (μεγαλοκαρδία): αιτίες και αντιμετώπιση

Καρδιομεγαλία

Τι είναι η καρδιομεγαλία (μεγαλοκαρδία);

Η καρδιομεγαλία, που συχνά αναφέρεται ως μεγαλοκαρδία, περιγράφει αύξηση του μεγέθους της καρδιάς. Είναι απεικονιστικό εύρημα που χρειάζεται διερεύνηση της αιτίας του.

Μπορεί να σχετίζεται με διάταση των καρδιακών κοιλοτήτων ή πάχυνση του καρδιακού μυός. Πιθανές αιτίες περιλαμβάνουν υπέρταση, βαλβιδοπάθειες και παθήσεις του μυοκαρδίου.

Αν μια ακτινογραφία αναφέρει μεγάλη καρδιά, συχνά χρειάζεται περαιτέρω έλεγχος για να επιβεβαιωθεί το εύρημα. Το υπερηχογράφημα καρδιάς (Triplex) βοηθά στην εκτίμηση των διαστάσεων, των βαλβίδων και της λειτουργίας της καρδιάς.

Η μεγαλοκαρδία είναι επικίνδυνη;

Η σημασία του ευρήματος εξαρτάται από την αιτία, τη λειτουργία της καρδιάς και τα συνοδά συμπτώματα. Το μέγεθος από μόνο του δεν αρκεί για να εκτιμηθεί η σοβαρότητα.

Σε ορισμένες παθήσεις, η καρδιομεγαλία μπορεί να συνοδεύεται από καρδιακή ανεπάρκεια ή αρρυθμίες. Η θεραπεία και η παρακολούθηση προσαρμόζονται στη συγκεκριμένη διάγνωση.

 

Καρδιομεγαλία

Ποια συμπτώματα μπορεί να συνοδεύουν την καρδιομεγαλία;

Η καρδιομεγαλία μπορεί να υπάρχει χωρίς συμπτώματα και να διαπιστωθεί σε απεικονιστικό έλεγχο. Όταν υπάρχουν ενοχλήσεις, μπορεί να περιλαμβάνουν:

  • Δύσπνοια κατά την άσκηση ή όταν ξαπλώνετε.
  • Εύκολη κόπωση και μειωμένη αντοχή.
  • Πρήξιμο στα πόδια και στους αστραγάλους.
  • Αίσθημα έντονων ή ακανόνιστων καρδιακών παλμών.
  • Ζάλη.

Για νέα, επίμονα ή επιδεινούμενα συμπτώματα, επικοινωνήστε με τον γιατρό σας για αξιολόγηση.

Πότε χρειάζεται άμεση βοήθεια;

Καλέστε 166 ή 112 αν εμφανίσετε πόνο ή σφίξιμο στο στήθος, έντονη δύσπνοια ή λιποθυμία.

Αυτά τα συμπτώματα χρειάζονται επείγουσα αξιολόγηση, ακόμη κι αν δεν έχει προηγηθεί διάγνωση καρδιομεγαλίας. Μην οδηγήσετε μόνοι σας προς το νοσοκομείο.

Ποιες είναι οι αιτίες της καρδιομεγαλίας;

Καταστάσεις που μπορεί να σχετίζονται με αύξηση του μεγέθους της καρδιάς περιλαμβάνουν:

  • Χρόνια αρτηριακή υπέρταση, ιδιαίτερα όταν δεν είναι καλά ρυθμισμένη.
  • Στεφανιαία νόσο ή βλάβη του μυοκαρδίου μετά από έμφραγμα.
  • Παθήσεις των καρδιακών βαλβίδων.
  • Μυοκαρδιοπάθειες ή μυοκαρδίτιδα.
  • Συγγενείς καρδιοπάθειες.
  • Πνευμονική υπέρταση.
  • Ορισμένες παρατεταμένες αρρυθμίες.
  • Αναιμία ή διαταραχές της λειτουργίας του θυρεοειδούς.

Η μεγάλη κατανάλωση αλκοόλ και ορισμένες άλλες ουσίες μπορούν επίσης να προκαλέσουν βλάβη του καρδιακού μυός.

Σε ορισμένους καλά προπονημένους αθλητές, η αύξηση των καρδιακών διαστάσεων μπορεί να αποτελεί προσαρμογή στην άσκηση. Η διάκριση από καρδιακή πάθηση απαιτεί καρδιολογική αξιολόγηση.

Αναφέρετε στον γιατρό σας τυχόν οικογενειακό ιστορικό μυοκαρδιοπάθειας, καρδιακής ανεπάρκειας ή αιφνίδιου θανάτου.

Πώς γίνεται η διάγνωση της καρδιομεγαλίας;

Ο καρδιολόγος αξιολογεί τα συμπτώματα, το ιατρικό και οικογενειακό ιστορικό και τα ευρήματα της κλινικής εξέτασης. Ο έλεγχος προσαρμόζεται στην πιθανή αιτία και μπορεί να περιλαμβάνει:

  • Υπερηχογράφημα καρδιάς (Triplex): εκτιμά τις διαστάσεις των καρδιακών κοιλοτήτων, το πάχος του μυοκαρδίου, τις βαλβίδες και τη λειτουργία της καρδιάς.
  • Ηλεκτροκαρδιογράφημα (ΗΚΓ): καταγράφει την ηλεκτρική δραστηριότητα και βοηθά στην αναγνώριση αρρυθμιών και άλλων ευρημάτων.
  • Εξετάσεις αίματος: επιλέγονται ανάλογα με το ιστορικό, για παράδειγμα για τη διερεύνηση αναιμίας ή διαταραχών του θυρεοειδούς.
  • Πρόσθετες εξετάσεις: μαγνητική ή αξονική τομογραφία καρδιάς και δοκιμασία κόπωσης μπορεί να χρειαστούν σε συγκεκριμένες περιπτώσεις.

Δεν χρειάζονται όλες οι εξετάσεις σε κάθε ασθενή. Στόχος είναι να επιβεβαιωθεί το εύρημα, να εντοπιστεί η αιτία και να εκτιμηθεί η λειτουργία της καρδιάς.

Τι σημαίνει αυξημένος καρδιοθωρακικός δείκτης;

Ο καρδιοθωρακικός δείκτης συγκρίνει το πλάτος της καρδιακής σκιάς με το εσωτερικό πλάτος του θώρακα στην ακτινογραφία. Η αύξησή του μπορεί να υποδηλώνει μεγαλύτερη καρδιά, αλλά δεν αρκεί από μόνη της για ασφαλές συμπέρασμα.

Η τεχνική λήψης, η θέση του σώματος και η ανεπαρκής εισπνοή μπορούν να επηρεάσουν την εικόνα. Για παράδειγμα, σε ορισμένες φορητές ακτινογραφίες η καρδιά μπορεί να φαίνεται μεγαλύτερη λόγω της προβολής.

Ο δείκτης δεν δείχνει από μόνος του πόσο καλά λειτουργεί η καρδιά. Ο καρδιολόγος τον αξιολογεί μαζί με τα συμπτώματα και, όταν χρειάζεται, με το υπερηχογράφημα ή άλλες εξετάσεις.

Πώς αντιμετωπίζεται η καρδιομεγαλία;

Η αντιμετώπιση εξαρτάται από την αιτία, τη λειτουργία της καρδιάς και τα συμπτώματα. Δεν υπάρχει μία θεραπεία που να εφαρμόζεται σε όλους όσοι έχουν καρδιομεγαλία.

Ανάλογα με τη διάγνωση, μπορεί να χρειάζεται:

  • Ρύθμιση της αρτηριακής πίεσης: με κατάλληλη αγωγή και αλλαγές στις καθημερινές συνήθειες.
  • Θεραπεία καρδιακής ανεπάρκειας: με φάρμακα που επιλέγονται ανάλογα με τη μορφή της και διουρητικά όταν υπάρχει κατακράτηση υγρών.
  • Αντιμετώπιση αρρυθμιών: με φαρμακευτική αγωγή ή άλλες παρεμβάσεις, ανάλογα με τον τύπο της αρρυθμίας.
  • Αντιμετώπιση βαλβιδοπάθειας ή στεφανιαίας νόσου: με παρακολούθηση, φάρμακα ή επέμβαση, όταν υπάρχουν συγκεκριμένες ενδείξεις.
  • Θεραπεία άλλων αιτιών: όπως αναιμία ή διαταραχές του θυρεοειδούς, σε συνεργασία με τον κατάλληλο γιατρό.

Βηματοδότης, εμφυτεύσιμος απινιδωτής ή άλλες συσκευές χρειάζονται μόνο σε επιλεγμένους ασθενείς, βάσει συγκεκριμένων κριτηρίων. Η παρουσία καρδιομεγαλίας από μόνη της δεν αποτελεί ένδειξη για τέτοια παρέμβαση.

Η τακτική παρακολούθηση βοηθά στην αξιολόγηση της ανταπόκρισης στη θεραπεία. Μην ξεκινάτε, διακόπτετε ή αλλάζετε φάρμακα χωρίς συνεννόηση με τον γιατρό σας.

Καρδιομεγαλία και καθημερινές συνήθειες

Οι αλλαγές στις καθημερινές συνήθειες συμπληρώνουν τη θεραπεία της υποκείμενης πάθησης. Οι οδηγίες προσαρμόζονται στη διάγνωση και στη λειτουργία της καρδιάς σας.

  • Σωματική δραστηριότητα: συζητήστε με τον καρδιολόγο ποιο είδος και ποια ένταση άσκησης είναι κατάλληλα για εσάς, ιδιαίτερα πριν ξεκινήσετε έντονη προπόνηση.
  • Διατροφή: προτιμήστε λαχανικά, φρούτα και προϊόντα ολικής άλεσης. Περιορίστε το αλάτι και τα κορεσμένα και τρανς λιπαρά. Δείτε περισσότερα στο άρθρο για τη διατροφή για χοληστερίνη.
  • Κάπνισμα: ζητήστε υποστήριξη για τη διακοπή του.
  • Αλκοόλ: συζητήστε αν χρειάζεται περιορισμός ή πλήρης αποχή, ανάλογα με την αιτία της καρδιομεγαλίας.
  • Βάρος και παράγοντες κινδύνου: ακολουθήστε εξατομικευμένο πλάνο για το βάρος, την αρτηριακή πίεση, τη χοληστερίνη και το σάκχαρο.
  • Υγρά: αν έχετε καρδιακή ανεπάρκεια, ακολουθήστε τις συγκεκριμένες οδηγίες του γιατρού σας για την πρόσληψη υγρών.

Τηρείτε τα προγραμματισμένα ραντεβού και ενημερώστε τον γιατρό για νέα ή επιδεινούμενα συμπτώματα. Η συχνότητα επανελέγχου καθορίζεται από την πάθηση και την ανταπόκριση στη θεραπεία.

Συχνές ερωτήσεις για την καρδιομεγαλία

Μεγαλοκαρδία και προσδόκιμο ζωής: τι ισχύει;

Δεν υπάρχει ένα ενιαίο προσδόκιμο ζωής για όλους όσοι έχουν μεγαλοκαρδία. Η πρόγνωση εξαρτάται από την αιτία, τη λειτουργία της καρδιάς, τις συνοδές παθήσεις και την ανταπόκριση στη θεραπεία. Το μέγεθος της καρδιάς σε μία εξέταση δεν αρκεί για να προβλεφθεί η πορεία ενός ασθενούς.

Μπορεί η καρδιά να επανέλθει στο φυσιολογικό μέγεθος;

Σε ορισμένες περιπτώσεις, οι διαστάσεις της καρδιάς μπορούν να μειωθούν με τη θεραπεία της αιτίας. Σε άλλες, η αύξηση του μεγέθους παραμένει και χρειάζεται μακροχρόνια παρακολούθηση. Η πιθανότητα βελτίωσης εκτιμάται εξατομικευμένα, με βάση τη διάγνωση και τις επαναληπτικές εξετάσεις.

Η καρδιομεγαλία σημαίνει καρδιακή ανεπάρκεια;

Όχι απαραίτητα. Η καρδιομεγαλία περιγράφει αύξηση του μεγέθους της καρδιάς. Η καρδιακή ανεπάρκεια είναι κλινικό σύνδρομο με συμπτώματα και ευρήματα που οφείλονται σε διαταραχή της λειτουργίας της καρδιάς. Οι δύο καταστάσεις μπορεί να συνυπάρχουν, αλλά η παρουσία καρδιομεγαλίας από μόνη της δεν αρκεί για τη διάγνωση καρδιακής ανεπάρκειας.

Πηγές

ΚΑΡΔΙΟΛΟΓΟΣ ΑΘΗΝΑ ΚΑΦΦΑ ΙΛΧΑΜ

Τηλ: 2109210423

https://g.page/drkaffailham?share

Η Υπερτροφική Μυοκαρδιοπάθεια

καρδιολογος αθηνα

Η Υπερτροφική Μυοκαρδιοπάθεια

 Τι είναι η υπερτροφική μυοκαρδιοπάθεια;

καρδιολογος αθηνα

Η υπερτροφική μυοκαρδιοπάθεια είναι μια κατάσταση που προκαλεί την υπερβολική ανάπτυξη  του μυός της καρδιά. Όταν αυτό συμβεί, η καρδιά μπορεί να έχει πρόβλημα να αντλεί το αίμα, όπως θα έπρεπε, προς τα άλλα όργανα.

Αυτό μπορεί να οδηγήσει σε συμπτώματα όπως δύσπνοια, πόνο στο στήθος και λιποθυμία. Η υπερτροφική μυοκαρδιοπάθεια κατά μεγάλο ποσοστό προκαλείται από ένα ( η πολλά)  γενετικό πρόβλημα που μπορεί να εκδηλώνεται σε διάφορα μέλη μίας οικογένειας.

Ποια είναι τα συμπτώματα της υπερτροφικής μυοκαρδιοπάθειας;

Τα περισσότερα άτομα με υπερτροφική καρδιομυοπάθεια δεν έχουν συμπτώματα. Τα συμπτώματα, μπορεί να εμφανιστούν κατά τη διάρκεια της παιδικής ηλικίας, των εφηβικών χρόνων ή της ενηλικίωσης.

Τα συμπτώματα μπορεί να περιλαμβάνουν:

  •  Αναπνευστική δυσκολία ( δύσπνοια) , ιδιαίτερα κατά την άσκηση
  • Ορθόπνοια – Αναπνευστική δυσχέρια που χειροτερεύει όταν ξαπλώνετε και γίνεται καλύτερη αν καθίσετε ή σταθείτε
  • Πόνο στο στήθος, ο οποίος μερικές φορές επιδεινώνεται με την άσκηση
  • Λιποθυμία ή συγκοπή
  • Αίσθημα παλμών – αρρυθμίες
  • Οίδημα των ποδιών

Υπάρχουν εξετάσεις για την ανακάλυψη της υπερτροφικής καρδιομυοπάθειας;

Ναι. Εάν ο καρδιολόγος υποψιάζεται ότι έχετε υπερτροφική καρδιομυοπάθεια, θα σας κάνει «ηλεκτροκαρδιογράφημα» (που ονομάζεται επίσης «ΗΚΓ»).  Αυτή η δοκιμή καταγράφει την ηλεκτρική δραστηριότητα της καρδιά σας.

Ο γιατρός μπορεί επίσης να πραγματοποιήσει ένα “Τρίπλεξ καρδιάς” Υπερηχοκαρδιογράφημα (σχήμα 3). Αυτή η δοκιμή επιτρέπει στους καρδιολόγους να μετρήσουν το πάχος των τοιχωμάτων της καρδιάς, να μετρήσουν τα διαστήματα των κοιλοτήτων της καρδιάς – και να δουν πώς αντλεί το αίμα. Ανάλογα με την περίπτωσή σας, ίσως χρειαστεί και άλλες εξετάσεις.

Δεδομένου ότι η υπερτροφική καρδιομυοπάθεια έιναι μια γονιδιακή πάθηση, ο καρδιολόγος   μπορεί να προτείνει να εξεταστούν και τα άλλα μέλη της οικογένειάς σας .

καρδιολογος αθηνα
καρδιολογος αθηνα

Τι προβλήματα μπορεί να προκαλέσει η υπερτροφική καρδιομυοπάθεια;

Σε πολλές περιπτώσεις η κατάσταση αυτή δεν προκαλεί συμπτώματα. Αλλά σε ορισμένες περιπτώσεις μπορεί να οδηγήσει σε:

● Καρδιακή ανεπάρκεια, μια κατάσταση στην οποία η καρδιά ανεπαρκεί ως αντλία

● Διαταραχές του καρδιακού ρυθμού

● Εγκεφαλικό

● Ανακοπή ή ακόμα και θάνατο

Πώς αντιμετωπίζεται η υπερτροφική μυοκαρδιοπάθεια;

Πολλά άτομα με υπερτροφική καρδιομυοπάθεια δεν θα χρειαστούν θεραπεία αλλά μόνο παρακολούθηση. Εκείνοι που χρειάζονται θεραπεία μπορούν να πάρουν διάφορα είδη καρδιολογικών φαρμάκων ανάλογα με τα συμπτώματα που έχουν και με το πόσο σοβαρή είναι η κατάστασή τους.

Οι θεραπείες μπορεί να περιλαμβάνουν:

● Φάρμακα για την ανακούφιση από θωρακικό πόνο και δύσπνοια.

● Φάρμακα για τον έλεγχο του καρδιακού ρυθμού.

● Χειρουργική επέμβαση για την εμφύτευση μιας συσκευής που ονομάζεται “εμφυτεύσιμος καρδιαγγειακός απινιδωτής” ή “ICD”. (Αυτή η συσκευή μπορεί να επαναφέρει την καρδιά σε κανονικό ρυθμό εάν αναπτύσσεται επικίνδυνη αρρυθμία που κατά βάση προκαλεί ανακοπή.)

● Χειρουργική επεμβάση για την αφαίρεση τμημάτων του καρδιακού μυός ( εάν δύναται). (Αυτό γίνεται μόνο όταν τα φάρμακα δεν βοηθάνε να ανακουφίσουν από τα συμπτώματα.)

Τι θα συμβεί εαν πάσχω απο  υπερτροφική μυοκαρδιοπάθεια και  θέλω να μείνω έγκυος;

Συζητήστε με τον καρδιολόγο σας προτού προσπαθήσετε να μείνετε έγκυος. Οι περισσότερες γυναίκες με υπερτροφική καρδιομυοπάθεια είναι σε θέση να έχουν κανονικές εγκυμοσύνες. Αλλά κάποιες πρέπει να αλλάξουν τα φάρμακά τους πριν αρχίσουν αυτή την προσπάθεια.

Υπάρχει κάτι που μπορώ να κάνω μόνος μου εαν έχω υπερτροφική μυοκαρδιοπάθεια;

Πρέπει να προσέχετε πάντα και να πίνετε αρκετό νερό. Τα άτομα με υπερτροφική καρδιομυοπάθεια έχουν μερικές φορές προβλήματα, όπως λιποθυμία, όταν δεν πίνουν  αρκετά υγρά. Από την άλλη πλευρά, μερικοί άνθρωποι με υπερτροφική καρδιομυοπάθεια πρέπει να είναι προσεκτικοί για υπερβολική λήψη αλατιού και νερού.

Ρωτήστε το γιατρό σας για το πόσο αλάτι και νερό να καταναλώνετε καθημερίνα. Γενικά πρεπεί να προσέξετε την διατροφή σας.

Είναι επίσης σημαντικό να ρωτήσετε τον καρδιολόγο σας ποια είδη φυσικής δραστηριότητας είναι ασφαλή για εσάς. Σε πολλές περιπτώσεις, τα άτομα με υπερτροφική καρδιομυοπάθεια πρέπει να αποφεύγουν τους ανταγωνιστικούς αγώνες

Συγκοπή (λιποθυμία): αιτίες και αντιμετώπιση

συγκοπη

Τι είναι η συγκοπή (λιποθυμία);

Η συγκοπή είναι μια παροδική απώλεια συνείδησης που προκαλείται από προσωρινή μείωση της αιμάτωσης του εγκεφάλου. Χαρακτηρίζεται από γρήγορη έναρξη, σύντομη διάρκεια και αυτόματη, πλήρη επάνοδο της συνείδησης.

Στην καθημερινή γλώσσα αναφέρεται συχνά ως λιποθυμία.

Η συγκοπή δεν οφείλεται πάντοτε σε καρδιοπάθεια. Μπορεί να προκληθεί από αντανακλαστικούς μηχανισμούς, ορθοστατική υπόταση ή διαταραχές της καρδιακής λειτουργίας.

Αν και πολλές περιπτώσεις είναι καλοήθεις, ορισμένα επεισόδια μπορεί να αποτελούν ένδειξη σοβαρής αρρυθμίας ή άλλης καρδιαγγειακής πάθησης.

Κάθε ανεξήγητο επεισόδιο απώλειας συνείδησης χρειάζεται κατάλληλη αξιολόγηση, ιδιαίτερα όταν εμφανίζεται χωρίς προειδοποίηση ή κατά τη σωματική προσπάθεια.

Η συγκοπή πρέπει επίσης να διαφοροδιαγιγνώσκεται από άλλες αιτίες παροδικής απώλειας συνείδησης, όπως οι επιληπτικές κρίσεις.

συγκοπη

  • Ποιες είναι οι συχνότερες αιτίες συγκοπής;

    Οι αιτίες της συγκοπής διακρίνονται κυρίως σε τρεις κατηγορίες.

    Αντανακλαστική ή αγγειοπαρασυμπαθητική συγκοπή

    Η αγγειοπαρασυμπαθητική (vasovagal) συγκοπή αποτελεί μια συχνή μορφή αντανακλαστικής συγκοπής.

    Μπορεί να εμφανιστεί μετά από:

    • Παρατεταμένη ορθοστασία.
    • Έντονο φόβο ή συναισθηματική φόρτιση.
    • Πόνο ή θέα αίματος.
    • Έκθεση σε υψηλή θερμοκρασία.
    • Ορισμένες δραστηριότητες, όπως η ούρηση, η αφόδευση ή ο έντονος βήχας.

    Συχνά προηγούνται συμπτώματα όπως ζάλη, ναυτία, εφίδρωση, αίσθημα ζέστης ή θόλωση της όρασης.

    Ορθοστατική υπόταση

    Η ορθοστατική υπόταση είναι η πτώση της αρτηριακής πίεσης μετά την έγερση σε όρθια θέση.

    Μπορεί να σχετίζεται με:

    • Αφυδάτωση.
    • Ορισμένα φάρμακα, όπως διουρητικά ή αντιυπερτασικά.
    • Αιμορραγία.
    • Διαταραχές του αυτόνομου νευρικού συστήματος.
    • Παρατεταμένη κατάκλιση.

    Η διάγνωση βασίζεται σε κατάλληλες μετρήσεις της αρτηριακής πίεσης σε ύπτια και όρθια θέση, σε συνδυασμό με τα συμπτώματα.

    Καρδιακή συγκοπή

    Η καρδιακή συγκοπή μπορεί να οφείλεται σε σημαντικές καρδιακές αρρυθμίες ή δομικές καρδιακές παθήσεις.

    Πιθανές αιτίες είναι:

    Η καρδιακή συγκοπή χρειάζεται ιδιαίτερη προσοχή, επειδή μπορεί να σχετίζεται με αυξημένο κίνδυνο σοβαρών καρδιαγγειακών επεισοδίων.

Πότε είναι επικίνδυνη η συγκοπή;

Η συγκοπή δεν είναι πάντοτε επικίνδυνη. Ωστόσο, ορισμένα χαρακτηριστικά αυξάνουν την πιθανότητα σοβαρής υποκείμενης αιτίας.

Ποια είναι τα προειδοποιητικά σημεία;

Χρειάζεται επείγουσα ιατρική αξιολόγηση όταν η συγκοπή:

  • Εμφανίζεται κατά τη διάρκεια σωματικής άσκησης.
  • Συμβαίνει ενώ το άτομο είναι ξαπλωμένο.
  • Εμφανίζεται χωρίς προειδοποιητικά συμπτώματα.
  • Συνοδεύεται από αίσθημα παλμών, πόνο στο στήθος ή δύσπνοια.
  • Συμβαίνει σε άτομο με γνωστή σοβαρή καρδιοπάθεια.
  • Συνυπάρχει με οικογενειακό ιστορικό αιφνίδιου καρδιακού θανάτου σε νεαρή ηλικία.
  • Προκαλεί σοβαρό τραυματισμό.

Εάν κάποιος δεν ανακτά γρήγορα τη συνείδησή του, δεν αναπνέει φυσιολογικά ή εμφανίζει σοβαρά συνοδά συμπτώματα, καλέστε αμέσως το 166 ή το 112.

Ακόμη και όταν το άτομο επανέλθει πλήρως, τα παραπάνω χαρακτηριστικά απαιτούν έγκαιρη ιατρική εκτίμηση.

Μετά από ανεξήγητη συγκοπή, αποφύγετε την οδήγηση μέχρι να αξιολογηθεί η αιτία και να δοθούν οι κατάλληλες ιατρικές οδηγίες.

Πώς γίνεται η διάγνωση της συγκοπής;

Η αρχική αξιολόγηση περιλαμβάνει λεπτομερές ιστορικό, κλινική εξέταση, μέτρηση της αρτηριακής πίεσης και ηλεκτροκαρδιογράφημα.

Τι πρέπει να γνωρίζει ο γιατρός;

Ιδιαίτερη σημασία έχουν:

  • Η δραστηριότητα και η στάση του σώματος πριν από τη λιποθυμία.
  • Τα προειδοποιητικά συμπτώματα.
  • Η διάρκεια της απώλειας συνείδησης.
  • Η ταχύτητα και ο βαθμός αποκατάστασης της συνείδησης.
  • Τα συμπτώματα που παρατήρησαν οι παρευρισκόμενοι.
  • Το ιστορικό καρδιοπάθειας και τα φάρμακα που λαμβάνει ο ασθενής.
  • Το οικογενειακό ιστορικό αιφνίδιου καρδιακού θανάτου.

Ποιες εξετάσεις μπορεί να χρειαστούν;

Ανάλογα με την αρχική αξιολόγηση, ο γιατρός μπορεί να συστήσει:

  • Ηλεκτροκαρδιογράφημα: Για την αναγνώριση αρρυθμιών και διαταραχών της ηλεκτρικής αγωγής.
  • Ορθοστατικές μετρήσεις πίεσης: Για τη διερεύνηση ορθοστατικής υπότασης.
  • Holter ρυθμού ή παρατεταμένη καταγραφή ΗΚΓ: Όταν υπάρχει υποψία διαλείπουσας αρρυθμίας.
  • Triplex καρδιάς: Όταν υπάρχουν ενδείξεις δομικής καρδιακής πάθησης.
  • Δοκιμασία ανάκλισης (tilt test): Σε επιλεγμένες περιπτώσεις υποψίας αντανακλαστικής συγκοπής ή ορθοστατικής δυσλειτουργίας.

Σε ασθενείς με σπάνια, επαναλαμβανόμενα και ανεξήγητα επεισόδια μπορεί να χρειάζεται εμφυτεύσιμος καταγραφέας καρδιακού ρυθμού.

Το εγκεφαλογράφημα και η απεικόνιση του εγκεφάλου δεν αποτελούν εξετάσεις ρουτίνας για κάθε συγκοπή. Χρησιμοποιούνται όταν υπάρχουν συγκεκριμένες ενδείξεις νευρολογικής αιτίας.

Η επιλογή των εξετάσεων πρέπει να είναι εξατομικευμένη.

Πώς αντιμετωπίζεται η συγκοπή;

Η θεραπεία εξαρτάται από την αιτία του επεισοδίου και τον κίνδυνο υποτροπής.

Τι να κάνω εάν αισθάνομαι ότι θα λιποθυμήσω;

Εάν εμφανίσετε προειδοποιητικά συμπτώματα, όπως ζάλη, αδυναμία ή σκοτοδίνη:

  • Ξαπλώστε σε ασφαλές σημείο.
  • Ανασηκώστε τα πόδια, εφόσον είναι ασφαλές και δεν υπάρχει τραυματισμός.
  • Αποφύγετε να παραμείνετε όρθιοι.
  • Μην οδηγήσετε και μην συνεχίσετε επικίνδυνες δραστηριότητες.

Εάν τα συμπτώματα δεν υποχωρούν ή συνοδεύονται από πόνο στο στήθος, δύσπνοια ή έντονους παλμούς, χρειάζεται επείγουσα ιατρική αξιολόγηση.

Αντανακλαστική συγκοπή

Σε ασθενείς με επιβεβαιωμένη αντανακλαστική συγκοπή, η ενημέρωση, η αναγνώριση των εκλυτικών παραγόντων και τα κατάλληλα προληπτικά μέτρα αποτελούν βασικά στοιχεία αντιμετώπισης.

Σε επιλεγμένους ασθενείς μπορεί να βοηθήσουν ειδικοί φυσικοί χειρισμοί αντιπίεσης, εφόσον υπάρχουν αρκετά προειδοποιητικά συμπτώματα και έχουν δοθεί οι κατάλληλες οδηγίες.

Ορθοστατική υπόταση

Η αντιμετώπιση μπορεί να περιλαμβάνει προσαρμογή της φαρμακευτικής αγωγής, μέτρα ενυδάτωσης και αλλαγές καθημερινών συνηθειών.

Η αύξηση πρόσληψης αλατιού ή υγρών δεν είναι κατάλληλη για όλους, ιδιαίτερα όταν συνυπάρχει καρδιακή ή νεφρική ανεπάρκεια.

Καρδιακή συγκοπή

Όταν η συγκοπή οφείλεται σε σοβαρή αρρυθμία ή δομική καρδιοπάθεια, απαιτείται ειδική θεραπεία της υποκείμενης αιτίας.

Σε συγκεκριμένες βραδυαρρυθμίες μπορεί να χρειαστεί βηματοδότης. Άλλες καταστάσεις μπορεί να απαιτούν διαφορετική φαρμακευτική ή επεμβατική αντιμετώπιση.

Η θεραπεία δεν επιλέγεται μόνο βάσει του συμπτώματος της λιποθυμίας, αλλά βάσει της τεκμηριωμένης διάγνωσης.

Τι συμβαίνει όταν ένα παιδί λιποθυμά;

Η λιποθυμία στα παιδιά και στους εφήβους είναι συχνά αντανακλαστικής προέλευσης, αλλά χρειάζεται αξιολόγηση από παιδίατρο και, όταν υπάρχουν ενδείξεις, από παιδοκαρδιολόγο.

Ιδιαίτερη προσοχή απαιτείται όταν το επεισόδιο εμφανίζεται κατά τη διάρκεια άσκησης, συνοδεύεται από πόνο στο στήθος ή αίσθημα παλμών ή υπάρχει οικογενειακό ιστορικό αιφνίδιου θανάτου.

Η διερεύνηση βασίζεται στο ιστορικό, στην κλινική εξέταση και, όπου ενδείκνυται, στο ηλεκτροκαρδιογράφημα και σε πρόσθετες εξετάσεις.

Οι γονείς πρέπει να ενημερώσουν τον γιατρό για τη διάρκεια του επεισοδίου, τα προειδοποιητικά συμπτώματα και το πώς επανήλθε το παιδί.

Η λιποθυμία κατά την άσκηση δεν πρέπει να αποδίδεται αυτόματα στην κούραση ή στην αφυδάτωση.

Τι κάνουμε όταν κάποιος λιποθυμήσει;

Εάν κάποιος χάσει τις αισθήσεις του, είναι σημαντικό να παραμείνετε ψύχραιμοι και να ελέγξετε αν ανταποκρίνεται και αναπνέει φυσιολογικά.

  • Εξασφαλίστε ότι το περιβάλλον είναι ασφαλές.
  • Ελέγξτε αν το άτομο ανταποκρίνεται και αν αναπνέει φυσιολογικά.
  • Εάν έχει ανακτήσει τις αισθήσεις του, βοηθήστε το να παραμείνει ξαπλωμένο και, εφόσον δεν υπάρχει τραυματισμός ή άλλη αντένδειξη, ανασηκώστε ελαφρά τα πόδια.
  • Εάν παραμένει αναίσθητο αλλά αναπνέει φυσιολογικά, καλέστε το 166 ή το 112 και ακολουθήστε τις οδηγίες για ασφαλή θέση ανάνηψης.
  • Εάν δεν αναπνέει φυσιολογικά, καλέστε αμέσως το 166 ή το 112, ξεκινήστε καρδιοπνευμονική αναζωογόνηση (ΚΑΡΠΑ) σύμφωνα με τις οδηγίες του τηλεφωνητή και χρησιμοποιήστε αυτόματο εξωτερικό απινιδωτή, εάν υπάρχει διαθέσιμος.

Μην προσπαθήσετε να δώσετε νερό ή φάρμακα σε άτομο που δεν έχει ανακτήσει πλήρως τις αισθήσεις του.

Προσοχή: Η παρατεταμένη απώλεια συνείδησης, η δυσκολία στην αναπνοή ή η ατελής αποκατάσταση χρειάζονται επείγουσα αντιμετώπιση.

Συμπέρασμα

Η συγκοπή (λιποθυμία) είναι μια παροδική απώλεια συνείδησης που μπορεί να οφείλεται σε αντανακλαστικούς μηχανισμούς, ορθοστατική υπόταση ή καρδιακές παθήσεις.

Αν και πολλές περιπτώσεις δεν είναι επικίνδυνες, η συγκοπή που εμφανίζεται κατά την άσκηση, χωρίς προειδοποίηση ή μαζί με καρδιακά συμπτώματα χρειάζεται ιδιαίτερη προσοχή.

Η σωστή διάγνωση βασίζεται στο ιστορικό, στην κλινική εξέταση, στο ηλεκτροκαρδιογράφημα και στις πρόσθετες εξετάσεις που επιλέγονται εξατομικευμένα.

Η αναγνώριση της αιτίας είναι το σημαντικότερο βήμα για την κατάλληλη αντιμετώπιση και την πρόληψη νέων επεισοδίων.